خرید میکروفون ضبط خانگی: داینامیک یا کاندنسر؟

برای خرید میکروفون ضبط خانگی، اول بدانید چه چیزی ضبط می‌کنید و در چه اتاقی؛ میکروفون داینامیک برای اتاق‌های بی‌آکوستیک و صداهای بلند بخشنده‌تر است و میکروفون کاندنسر جزئیات بیشتری ثبت می‌کند. انتخاب درست میکروفون، از هر افکت و پلاگینی روی کیفیت ضبط اثر بیشتری دارد. در این راهنما انواع میکروفون، نوع اتصال و نکات خرید میکروفون دست‌دوم را مرور می‌کنیم.

میکروفون کاندنسر؛ خرید میکروفون — میکروفون کاندنسر

خلاصه در یک نگاه

داینامیک: مقاوم، بدون نیاز به برق، صدای اتاق را کمتر می‌گیرد؛ مناسب اتاق‌های معمولی، پادکست و آمپلی فایر گیتار.
کاندنسر: حساس و پرجزئیات، به فانتوم پاور ۴۸ ولت نیاز دارد؛ مناسب آواز و سازهای آکوستیک در اتاق آرام.
USB: مستقیم به کامپیوتر وصل می‌شود، ساده ولی کم‌انعطاف؛ XLR: به کارت صدا نیاز دارد، استاندارد استودیو.
در خرید دست‌دوم، نویز، قطعی و آسیب کپسول را بررسی کنید.

فهرست مطالب

انواع میکروفون برای ضبط خانگی

میکروفون داینامیک

میکروفون داینامیک ساده و مقاوم است و به برق جداگانه نیاز ندارد. حساسیت کمتری دارد و برای همین، صدای اتاق، انعکاس‌ها و نویز محیط را کمتر ضبط می‌کند. این ویژگی در خانه‌ها که اتاق آکوستیک ندارد، یک مزیت بزرگ است. برای ضبط آمپلی فایر گیتار، سازهای کوبه‌ای و پادکست در اتاق معمولی، میکروفون داینامیک انتخاب مطمئنی است.

میکروفون کاندنسر

میکروفون کاندنسر جزئیات و صداهای زیر را بهتر ثبت می‌کند و صدای «هوادار» و شفافی دارد. برای ضبط آواز، گیتار آکوستیک، سازهای ایرانی و هر صدای ظریفی مناسب است. اما همین حساسیت، صدای اتاق و نویز محیط را هم ضبط می‌کند؛ بنابراین در اتاق پرانعکاس، نتیجه ممکن است از داینامیک بدتر باشد. کاندنسر به فانتوم پاور ۴۸ ولت نیاز دارد که بیشتر کارت صداها آن را دارند. برای پیشینه فنی انواع میکروفون، صفحه Microphone در ویکی‌پدیا را ببینید.

خرید میکروفون USB یا XLR؟

میکروفون USB کارت صدای داخلی دارد و مستقیم به کامپیوتر وصل می‌شود. برای پادکست، تولید محتوا و شروع ساده است، اما ارتقا و ترکیب آن با تجهیزات دیگر محدود است.
میکروفون XLR استاندارد استودیوهاست و به کارت صدا یا میکسر وصل می‌شود. انعطاف بیشتری دارد و با ارتقای کارت صدا، کیفیت کل زنجیره بهتر می‌شود.

اگر قصد دارید استودیو خانگی را به‌تدریج کامل کنید، میکروفون XLR و یک کارت صدای خوب، سرمایه‌گذاری بلندمدت‌تری است. راهنمای انتخاب کارت صدا را در خرید کارت صدا دست‌دوم بخوانید.

خرید میکروفون برای هر کاربرد

آواز در اتاق معمولی: داینامیک آوازی خوب، یا کاندنسر با کمی کار روی آکوستیک اتاق.
آواز در اتاق آرام و آکوستیک‌شده: کاندنسر دیافراگم بزرگ.
گیتار آکوستیک و سازهای ایرانی: کاندنسر، ترجیحا دیافراگم کوچک برای جزئیات بیشتر.
آمپلی فایر گیتار: داینامیک، نزدیک بلندگو.
پادکست و گفتار: داینامیک، به‌خاطر حذف بهتر صدای اتاق.

نکات خرید میکروفون دست دوم

میکروفون را امتحان کنید: با هدفون گوش کنید؛ صدای خش، گِز یا افت ناگهانی صدا نشانه ایراد است.
کابل و کانکتور: کانکتور XLR را تکان دهید؛ قطع و وصل نشانه خرابی است.
ضربه و افتادن: گریل (توری) فرورفته نشانه افتادن است؛ کپسول کاندنسر به ضربه حساس است.
همراه‌ها: شاک‌مانت، پاپ فیلتر و جعبه، هزینه‌هایی‌اند که اگر نباشند، باید بخرید.
اصالت: میکروفون‌های معروف کپی زیادی دارند؛ از فروشنده معتبر بخرید و شماره سریال را بررسی کنید.

قیمت‌های به‌روز را در آگهی‌های میکروفون آلنیکو ببینید.

اتاق، مهم‌تر از میکروفون

گران‌ترین میکروفون در اتاقی با دیوارهای لخت و انعکاس زیاد، نتیجه خوبی نمی‌دهد. پیش از خرید میکروفون گران، اتاق را کمی آماده کنید: ضبط در اتاقی با فرش، پرده و مبلمان، دور شدن از دیوارها و استفاده از پتو یا پنل‌های ساده پشت سر خواننده، تفاوت بزرگی ایجاد می‌کند. با یک میکروفون داینامیک خوب در اتاق آماده، نتیجه معمولا بهتر از کاندنسر گران در اتاق خالی است.

الگوی دریافت صدا را بشناسید

هر میکروفون از جهت‌های مختلف به یک اندازه صدا نمی‌گیرد. رایج‌ترین الگو، کاردیوئید (قلبی) است: صدا را بیشتر از جلو می‌گیرد و از پشت کمتر. این الگو برای ضبط خانگی ایده‌آل است، چون صدای اتاق و نویز پشت میکروفون را کمتر ثبت می‌کند. بعضی کاندنسرهای گران‌تر الگوهای قابل تغییر دارند، مثل همه‌جهته یا هشت‌شکل، که برای ضبط گروهی یا تکنیک‌های استریو به کار می‌روند. برای شروع، یک میکروفون کاردیوئید ساده کافی است و پیچیدگی بیشتری لازم ندارید.

فاصله و جای میکروفون

حتی بهترین میکروفون، اگر بد قرار گیرد، صدای خوبی ضبط نمی‌کند. برای آواز، فاصله حدود یک وجب از دهان با پاپ فیلتر شروع خوبی است. برای گیتار آکوستیک، میکروفون را رو به محل اتصال دسته به بدنه بگیرید، نه مستقیم رو به حفره صدا که صدای بم زیادی می‌دهد. برای آمپلی فایر، میکروفون داینامیک را نزدیک توری بلندگو و کمی خارج از مرکز آن بگذارید. چند ضبط آزمایشی با فاصله‌ها و زاویه‌های مختلف بگیرید و مقایسه کنید؛ این کار رایگان است و اغلب بیشتر از ارتقای تجهیزات اثر دارد.

تجهیزات جانبی لازم

پایه میکروفون محکم؛ پایه لرزان صدای اضافه ایجاد می‌کند.
پاپ فیلتر برای ضبط آواز، تا صداهای «پ» و «ب» نترکند.
کابل XLR باکیفیت؛ کابل بد، نویز ایجاد می‌کند.
هدفون بسته برای ضبط؛ راهنمای انتخاب را در خرید هدفون استودیویی بخوانید.

اشتباه‌های رایج در خرید میکروفون

خرید کاندنسر گران برای ضبط در اتاق بدون آکوستیک.
خرید میکروفون XLR بدون داشتن کارت صدا یا رابطی با فانتوم پاور.
انتخاب بر اساس قیمت، بدون توجه به اینکه چه چیزی ضبط می‌کنید.
صرفه‌جویی در پایه و کابل که کیفیت کل زنجیره را پایین می‌آورد.

میکروفون ریبون: نوع سوم

علاوه بر داینامیک و کاندنسر، نوع سومی از میکروفون هم وجود دارد: ریبون. در میکروفون ریبون، نوار فلزی بسیار نازکی در میدان مغناطیسی ارتعاش می‌کند. صدای میکروفون‌های ریبون گرم، نرم و طبیعی است و در ضبط سازهای بادی برنجی، آمپلی فایر گیتار و گاهی آواز کاربرد دارد. اما میکروفون ریبون حساس است: نوار آن در برابر ضربه، باد شدید و در بعضی مدل‌های قدیمی، برق فانتوم آسیب‌پذیر است. برای ضبط خانگی و شروع کار، خرید میکروفون ریبون معمولا اولویت نیست؛ اما اگر بعدا مجموعه میکروفون‌های خود را گسترش دادید، ارزش امتحان کردن دارد.

دیافراگم بزرگ یا کوچک؟

میکروفون‌های کاندنسر بر اساس اندازه دیافراگم به دو گروه تقسیم می‌شوند:

دیافراگم بزرگ: رایج‌ترین انتخاب برای ضبط آواز و گفتار؛ صدای گرم و پرحضور دارد.
دیافراگم کوچک: دقیق‌تر و با پاسخ سریع‌تر؛ برای ضبط گیتار آکوستیک، سنتور، سازهای کوبه‌ای سبک و ضبط استریو مناسب است.

اگر بیشتر آواز ضبط می‌کنید، کاندنسر دیافراگم بزرگ و اگر بیشتر ساز آکوستیک ضبط می‌کنید، یک جفت کاندنسر دیافراگم کوچک را در نظر بگیرید.

مدل‌های رایج در بازار ایران

چند مدل میکروفون سال‌هاست در استودیوها و اجراها استفاده می‌شوند و در بازار دست‌دوم ایران هم زیاد دیده می‌شوند:

شور SM58: میکروفون داینامیک آواز برای اجرای زنده؛ بسیار مقاوم.
شور SM57: داینامیک همه‌کاره، به‌خصوص برای آمپلی فایر گیتار و درامز.
شور SM7B: داینامیک محبوب برای پادکست و آواز در اتاق‌های آکوستیک‌نشده؛ به گین زیاد نیاز دارد.
آدیو-تکنیکا AT2020: کاندنسر اقتصادی محبوب برای شروع ضبط خانگی.
رود NT1: کاندنسر کم‌نویز برای آواز.
ای‌کی‌جی C214: کاندنسر دیافراگم بزرگ برای آواز و ساز.

در خرید میکروفون، به‌جای دنبال کردن بهترین مدل، مدلی را انتخاب کنید که با کاربرد، اتاق و کارت صدای شما هماهنگ است.

میکروفون تقلبی را چطور تشخیص دهیم؟

بعضی مدل‌های محبوب، به‌خصوص شور SM58، نسخه‌های تقلبی زیادی در بازار دارند. نشانه‌های رایج:

قیمت خیلی پایین‌تر از بازار.
وزن: نسخه‌های تقلبی معمولا سبک‌ترند.
کیفیت توری و بدنه: توری شل یا رنگ و پرداخت متفاوت.
نوشته‌ها و لوگو: فونت متفاوت یا چاپ کم‌کیفیت.
قطعات داخلی: اگر توری را باز کنید، کپسول نسخه تقلبی معمولا ساده‌تر و متفاوت است.
صدا: صدای مات، نویز زیاد یا حساسیت متفاوت.

اگر به اصالت میکروفونی شک دارید، آن را با نمونه اصلی مقایسه کنید یا به تعمیرکار باتجربه نشان دهید.

بازدید میکروفون دست‌دوم: قدم به قدم

ظاهر: ضربه، فرورفتگی توری و آسیب بدنه را بررسی کنید.
اتصال: کانکتور XLR را ببینید؛ پین‌ها باید سالم و تمیز باشند.
صدا: میکروفون را به کارت صدا یا میکسر وصل کنید و با هدفون گوش دهید؛ نویز، خش‌خش و قطع و وصل شدن صدا را بررسی کنید.
تکان دادن: میکروفون را آرام تکان دهید؛ صدای جغجغه نشانه قطعه شل داخلی است.
کاندنسر: با روشن کردن برق فانتوم، نویز پایه و حساسیت را بسنجید.
کلیدها: اگر میکروفون کلید الگوی دریافت، فیلتر بم یا کاهش سطح دارد، همه را امتحان کنید.
همراه‌ها: شاک‌مانت، کیف و جعبه اصلی ارزش و اعتبار خرید را بالا می‌برند.

گین و کارت صدا

یکی از نکته‌های مهم در خرید میکروفون، هماهنگی آن با کارت صداست. میکروفون‌های داینامیک، به‌خصوص مدل‌هایی مثل SM7B، خروجی ضعیفی دارند و به پری‌امپ با گین زیاد و نویز کم نیاز دارند. اگر کارت صدای شما گین کافی ندارد، باید گین را تا آخر بالا ببرید و نویز زیاد می‌شود. در این حالت، تقویت‌کننده درون‌خطی میکروفون یا کارت صدای بهتر لازم است. میکروفون‌های کاندنسر خروجی قوی‌تری دارند اما به برق فانتوم ۴۸ ولت نیاز دارند که بیشتر کارت صداها آن را فراهم می‌کنند. پیش از خرید میکروفون، مشخصات پری‌امپ کارت صدای خود را بررسی کنید.

هزینه‌های پس از خرید میکروفون

پایه میکروفون: پایه زمینی یا بازوی رومیزی.
شاک‌مانت: برای جلوگیری از انتقال لرزش به میکروفون کاندنسر.
پاپ فیلتر: برای کاهش صدای حروف انفجاری در ضبط آواز.
کابل XLR باکیفیت: کابل بد نویز ایجاد می‌کند.
کارت صدا: اگر ندارید.
آکوستیک اتاق: پنل‌های جاذب یا حداقل استفاده از پرده و فرش.

چک‌لیست چاپی خرید میکروفون

نوع میکروفون (داینامیک، کاندنسر، ریبون) مناسب کاربرد
اتصال USB یا XLR مناسب تجهیزات
هماهنگی با گین کارت صدا
ظاهر و توری سالم
صدای بدون نویز و قطعی
اصالت تایید شده
همراه‌ها: شاک‌مانت، کیف، جعبه

واژه‌نامه میکروفون

کپسول: بخش اصلی میکروفون که صدا را به سیگنال برقی تبدیل می‌کند.
دیافراگم: صفحه نازکی که با صدا ارتعاش می‌کند.
برق فانتوم: برق ۴۸ ولتی که کارت صدا به میکروفون کاندنسر می‌دهد.
گین: میزان تقویت سیگنال میکروفون در پری‌امپ.
الگوی دریافت: جهت‌هایی که میکروفون از آن‌ها صدا را دریافت می‌کند.
پاپ فیلتر: صفحه توری جلوی میکروفون برای کاهش صدای حروف انفجاری.
شاک‌مانت: نگهدارنده فنری یا کشی میکروفون.

خرید میکروفون برای ضبط ساز

ضبط ساز با میکروفون نکته‌های خاص خود را دارد و انتخاب میکروفون به نوع ساز بستگی دارد:

گیتار آکوستیک و کلاسیک

کاندنسر دیافراگم کوچک یا بزرگ، در فاصله حدود ۲۰ تا ۳۰ سانتی‌متری، رو به محل اتصال دسته و بدنه (فرت دوازده تا چهارده). قرار دادن میکروفون درست جلوی حفره صدا، صدای بم زیاد و گنگ می‌دهد.

آمپلی فایر گیتار الکتریک

داینامیک مثل SM57، نزدیک توری بلندگو. جابه‌جایی کوچک میکروفون از مرکز به لبه بلندگو، صدا را از روشن به گرم تغییر می‌دهد.

سازهای ایرانی

برای تار، سه‌تار و عود، کاندنسر در فاصله مناسب روبه‌روی بدنه. برای سنتور، یک جفت کاندنسر دیافراگم کوچک بالای ساز برای ضبط استریو. برای تنبک و دف، داینامیک یا کاندنسر با فاصله بیشتر تا صدای ضربه‌ها کنترل شود.

پیانو آکوستیک

یک جفت کاندنسر، بسته به نوع پیانو، بالای سیم‌ها یا پشت پیانوی دیواری.

آواز

کاندنسر دیافراگم بزرگ با پاپ فیلتر در اتاق آکوستیک‌شده، یا داینامیک در اتاق آکوستیک‌نشده.

در هر حال، پیش از ضبط اصلی، چند جای مختلف میکروفون را امتحان و ضبط کنید و با هدفون مقایسه کنید؛ جای میکروفون گاهی بیشتر از نوع آن روی صدا اثر دارد.

خرید میکروفون برای پادکست و تولید محتوا

برای پادکست، صدای گفتار واضح و بدون انعکاس اتاق مهم‌ترین هدف است. میکروفون داینامیک با الگوی دریافت کاردیوئید در فاصله نزدیک دهان، معمولا بهترین نتیجه را در اتاق‌های معمولی می‌دهد؛ چون صدای اتاق و نویز محیط را کمتر دریافت می‌کند. اگر چند نفر با هم ضبط می‌کنید، برای هر نفر یک میکروفون جداگانه و کارت صدا با تعداد ورودی کافی لازم است. میکروفون‌های USB برای پادکست تک‌نفره ساده و کاربردی‌اند، اما در ضبط چندنفره محدودیت دارند.

اشتباه‌هایی در استفاده از میکروفون

فاصله نامناسب: دوری زیاد صدای اتاق را بیشتر می‌کند و نزدیکی زیاد بیس اضافه و صدای حروف انفجاری می‌دهد.
گین بیش از حد: صدا دیستورت می‌شود و قابل اصلاح نیست. گین را طوری تنظیم کنید که بلندترین بخش‌ها به قرمز نرسند.
صحبت از کنار میکروفون: در میکروفون‌های کاردیوئید، صدا باید از جلو دریافت شود؛ بعضی میکروفون‌ها از بالا و بعضی از کنار صدا می‌گیرند.
نادیده گرفتن نویز محیط: یخچال، کولر و ترافیک بیرون در ضبط شنیده می‌شوند. پیش از ضبط آن‌ها را کنترل کنید.

نگهداری میکروفون

میکروفون‌های کاندنسر به رطوبت، گرد و غبار و ضربه حساس‌اند. پس از استفاده، میکروفون را از پایه جدا کنید و در جعبه یا کیف مخصوص بگذارید. در اتاق‌های مرطوب، کیسه رطوبت‌گیر در جعبه میکروفون قرار دهید. هرگز در میکروفون فوت نکنید یا برای امتحان به آن ضربه نزنید؛ برای امتحان کردن، آرام صحبت کنید. پاپ فیلتر علاوه بر کاهش صدای حروف انفجاری، از رسیدن رطوبت دهان به کپسول هم جلوگیری می‌کند. میکروفون‌های داینامیک مقاوم‌ترند، اما توری آن‌ها را هم گاهی باز کنید و با آب و صابون ملایم بشویید و کاملا خشک کنید؛ کپسول را هرگز نشویید.

ارتقای میکروفون در آینده

میکروفون اول شما لازم نیست آخرین میکروفون باشد. بسیاری از تهیه‌کنندگان با یک داینامیک یا کاندنسر اقتصادی شروع می‌کنند و با پیشرفت کار، میکروفون‌های بیشتری اضافه می‌کنند. میکروفون‌های شناخته‌شده ارزش فروش مجدد خوبی دارند؛ اگر میکروفون خود را خوب نگه دارید و جعبه و همراه‌های آن را حفظ کنید، هنگام ارتقا می‌توانید آن را در آلنیکو بفروشید و بخشی از هزینه میکروفون بعدی را تامین کنید. پیش از خرید میکروفون گران‌قیمت، روی آکوستیک اتاق و کارت صدا سرمایه‌گذاری کنید؛ این دو اغلب تفاوت بیشتری در نتیجه نهایی ایجاد می‌کنند.

سؤال‌هایی که هنگام خرید میکروفون دست‌دوم بپرسید

میکروفون کی و از کجا خریده شده است؟
آیا جعبه، شاک‌مانت و کیف همراه است؟
آیا میکروفون ضربه خورده یا تعمیر شده است؟
بیشتر برای چه کاری استفاده شده است؟
امکان امتحان کردن با کارت صدا پیش از پرداخت هست؟

بودجه‌بندی برای اولین مجموعه ضبط خانگی

اگر برای اولین بار تجهیزات ضبط خانگی می‌خرید، بودجه را بین چند بخش تقسیم کنید تا هیچ حلقه‌ای ضعیف نماند. یک تقسیم منطقی: بخشی برای میکروفون، بخشی برای کارت صدا، بخشی برای هدفون بسته، و بخشی برای پایه، کابل، پاپ فیلتر و آکوستیک ساده اتاق. خرید میکروفون گران‌قیمت با کارت صدای ضعیف یا اتاق پرانعکاس، نتیجه بهتری از یک مجموعه متعادل اقتصادی نمی‌دهد. بازار دست‌دوم برای هر چهار بخش گزینه‌های خوبی دارد؛ با ساختن ساز یاب در آلنیکو، آگهی‌های تازه تجهیزات استودیو را دنبال کنید و با حوصله خرید کنید.

نکته پایانی

خرید میکروفون با شناخت کاربرد، اتاق و تجهیزات فعلی شما آغاز می‌شود. اگر این سه را بشناسید، انتخاب میکروفون مناسب ساده می‌شود و بودجه شما به بهترین شکل خرج می‌شود.

آزمون ساده پیش از اولین ضبط

پس از خرید میکروفون، پیش از اولین ضبط جدی، یک آزمون ساده انجام دهید: یک جمله یا قطعه کوتاه را در چند فاصله و چند جای اتاق ضبط کنید و با هدفون مقایسه کنید. این آزمون نشان می‌دهد کدام جای اتاق کمترین انعکاس و بهترین صدا را دارد و فاصله مناسب میکروفون برای صدای شما چقدر است. نتیجه را یادداشت کنید تا در جلسه‌های بعدی سریع‌تر تنظیم کنید.

با گذشت زمان و تجربه بیشتر، گوش شما تفاوت‌های ظریف میکروفون‌ها را بهتر تشخیص می‌دهد و انتخاب‌های بعدی دقیق‌تر خواهد بود.

آگهی‌های تازه‌ی تجهیزات استودیو در آلنیکو